110

Δεκέμβριος 2016

σελ. 36-69

Πυρσόγιαννη Κόνιτσας

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Ο θαυμασμός μου για την Πυρσόγιαννη χρονολογείται από παλιά, από τότε που πρωταντίκρυσα την σταχτόγκριζη σιλουέττα του πέτρινου χωριού. Ωστόσο, για κάποιον ανεξήγητο λόγο, ελάχιστο χρόνο είχα αφιερώσει στο σπουδαίο μαστοροχώρι, η σχέση μου μαζί του παρέμενε σχεδόν επιφανειακή. Ίσως γιατί δεν είχε φτάσει ακόμη το πλήρωμα του χρόνου...

Κείμενο: Θεόφιλος Μπασγιουράκης

Φωτογραφίες: Άννα Καλαϊτζή

ΠΛΗΡΕΣ ΑΡΘΡΟ

ΠΥΡΣΟΓΙΑΝΝΗ - ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚO



Ανασύρω από την βιβλιοθήκη μου έναν ογκώδη τόμο με πολυτελή βιβλιοδεσία. Είναι το εμβληματικό έργο «ΜΑΣΤΟΡΟΙ ΧΤΙΣΤΕΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΑΣΤΟΡΟΧΩΡΙΑ ΤΗΣ ΚΟΝΙΤΣΑΣ». Συγγραφείς του ο Τριπολιτσιώτης Αργύρης Πετρονώτης και ο Πυρσογιαννίτης Βασίλης Παπαγεωργίου. Ανατρέχοντας στις σελίδες του θαυμάζω το αρχειακό υλικό με τις φωτογραφίες των παλιών μαστόρων και ανακαλύπτω πολύτιμα στοιχεία για το έργο και τη ζωή τους. Εξέχουσα θέση στην ύλη του βιβλίου κατέχει, βέβαια, το διασημότερο μαστοροχώρι της Κόνιτσας, η Πυρσόγιαννη. Μήπως ήρθε η στιγμή για μια ουσιαστικότερη γνωριμία με το υπέροχο χωριό;
Στο πρώτο τηλεφώνημα απαντά ο καλός μας φίλος και συνεργάτης Κυριάκος Παπαγεωργίου.
-Και βέβαια θα έρθω. Η Πυρσόγιαννη είναι τόπος αγαπημένος και -επιπλέον- η γενέτειρα των προγόνων μου.
Στο δεύτερο τηλεφώνημα ξανακούω - μετά από χρόνια- την φωνή του Βασίλη Παπαγεωργίου.
-Θα χαρώ πολύ να βρεθούμε και πάλι στην γενέθλια γη. Και μάλιστα με την παρουσία του αγαπητού μου συγγενή, συντοπίτη και συνονόματου, του Κυριάκου Παπαγεωργίου. 
Ξεκινάμε για Πυρσόγιαννη στα μέσα Νοεμβρίου. Αντί του κλασσικού δρομολογίου μέσω Νεάπολης, Τσοτυλίου και Πενταλόφου ακολουθούμε - με υπόδειξη του Βασίλη- μια διαδρομή που ολοκληρώθηκε πρόσφατα και έχει συνδέσει τα Γρεβενά με το Επταχώρι, μέσω Δοτσικού. Είναι μια πορεία ασφάλτινη, που αρχίζει από την Δ έξοδο της πόλης των Γρεβενών και απευθύνεται στους λάτρεις των ήρεμων, μοναχικών διαδρομών.
Ημιορεινά διαδοχικά χωριά, σύντομες ευθείες και ήπιες στροφές, λιβαδοτόπια και δρυοσκέπαστες πλαγιές, μακρινές εικόνες των χιονόλευκων κορυφών της Βασιλίτσας, του Γράμμου, του Σμόλικα και της Τύμφης. Αργότερα δάση οξυάς και υψόμετρο που αυξάνει σταδιακά και ξεπερνάει τα 1.200 μέτρα. Κάποια στιγμή, αποκαλύπτεται αιφνιδιαστικά το Δοτσικό. Είναι ένα γραφικό χωριό, με πέτρινα σπίτια, χτισμένα σε υψόμετρο 1.060 μέτρων και περίκλειστο από κατάφυτες πλαγιές. Πασίγνωστο, βέβαια, είναι το μονότοξο πέτρινο γεφύρι μέσα στο χωριό.
Παίρνουμε τις κατηφοριές στους ήπιους δυτικούς πρόποδες του Τάλιαρου. Οδηγούμε με μέγιστη ευχαρίστηση, ολομόναχοι, δεν συναντάμε ούτε ψυχή. Η απόλυτη ερημιά. Η υπέροχη ορεινή φύση κι εμείς. Λίγο πριν συναντήσουμε την διασταύρωση για το Επταχώρι, εμφανίζεται μπροστά μας η μικροσκοπική, παραδοσιακά χτισμένη Μoνή του Αγίου Γεωργίου.
Χαμηλώνουμε για το Επταχώρι, με την τόσο ιδιαίτερη γεωλογική μορφή. Αμέσως μετά ξεκινάμε την -εδώ και τόσες δεκαετίες- αγαπημένη διαδρομή, παράλληλα με την φαρδιά, γεμάτη κροκάλες κοίτη του Σαραντάπορου ποταμού. Να και το γνωστό χαριτωμένο καταρρακτάκι πλάι στο δρόμο, που αποκτά υπόσταση μόνον μετά από βροχή. Μερικά χιλιόμετρα πιο κάτω, με τις έντονες βροχοπτώσεις των τελευταίων ημερών, η ορμή του ποταμού έχει παρασύρει την γέφυρα της Λαγκάδας. Έτσι η πρόσβαση στο ορεινό μαστοροχώρι των 900 μέτρων γίνεται πια με πολλές δυσχέρειες -μόνον μέσω Δροσοπηγής-. Παίρνει να σουρουπώνει, χάνεται ο ήλιος πίσω από τις βασανισμένες, ματοβαμμένες από τα χρόνια του Εμφυλίου κορφές του Κάμενικ. Συναντάμε δεξιά την τόσο γνωστή μας διακλάδωση προς την Πυρσόγιαννη και τα υπόλοιπα φημισμένα μαστοροχώρια αυτού του οδικού άξονα: την Βούρμπιανη, την Οξυά, το Ασημοχώρι, τον Γοργοπόταμο, τους Χιονιάδες και το Πληκάτι. Αμέσως μετά, προβάλλει η οικεία όψη της Πυρσόγιαννης, με τους λιτούς, πέτρινους όγκους σπιτιών και εκκλησιών, με την πλατειούλα και τα φωτισμένα τζάμια του καφενείου και του ξενώνα. Από κάποιες καμινάδες ανηφορίζουν τούφες καπνού προς τον ουρανό. Το χωριό είναι ζωντανό.
Για να διαβάσετε ολόκληρο το Άρθρο απαιτούνται
1 €

Διαθέσιμα:
0 €

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

T58 / Φυσικό περιβάλλον / ΗΠΕΙΡΟΣ /

Στην κοιλάδα του Σαραντάπορου

Στην κοιλάδα του Σαραντάπορου
Το ένα από τα τρία ποτάμια της Κόνιτσας διασχίζει για μερικές δεκάδες χιλιόμετρα μια έξοχη κοιλάδα, συναντάει στην Μολυβδοσκέπαστη, Σαραντάπορο και Αώο και, όλοι μαζί, εισδύουν στην Αλβανία.
T72 / Δραστηριότητες / ΗΠΕΙΡΟΣ /

Διάσχιση Λάκμου με 4Χ4

Διάσχιση Λάκμου με 4Χ4
Στα υψίπεδα του όρους Λάκμος ή Περιστέρι, ανακαλύπτουμε με 4Χ4 τον ορεινότερο οδικό άξονα της Ελλάδας, που με υψόμετρο 2110 μέτρων συνδέει τρία ιστορικά χωριά: το Χαλίκι, τους Καλαρρύτες και το Συρράκο.
T72 / Δραστηριότητες / ΗΠΕΙΡΟΣ /

Ορειβατώντας στα υψίπεδα της Στρογγούλας

Ορειβατώντας στα υψίπεδα της Στρογγούλας
Η ανάβαση στην θεαματική κορυφή Στρογγούλα των Τζουμέρκων, συνοδεύεται από μια αξέχαστη εμπειρία διαμονής και εστίασης στο ορεινό κατάλυμα "Θέασις" και στο chalet "Καλύβας".
T78 / Φυσικό περιβάλλον / ΗΠΕΙΡΟΣ /

Βοϊδομάτης. Από την Αρίστη στην Κλειδωνιά

Βοϊδομάτης. Από την Αρίστη στην Κλειδωνιά
Το καθαρότερο ίσως ποτάμι της Ελλάδας και της Ευρώπης, ο θρυλικός Βοϊδομάτης, μας χαρίζει μια εκπληκτική παραποτάμια διαδρομή από το γεφύρι της Αρίστης ως το γεφύρι της Κλυδωνιάς. 
T84 / Δραστηριότητες / Ιωάννινα /

Ορεινή διάσχιση Γράμμου

Ορεινή διάσχιση Γράμμου
Μοναχικός οδοιπόρος ο Κυριάκος Παπαγεωργίου μας οδηγεί με τις φωτογραφίες και την γραφή του σε μία συγκλονιστική διάσχιση της κορυφογραμμής του Γράμμου, που βρίθει από τεκμήρια και μνήμες των αδυσώπητων μαχών του Ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου.
T95 / Φυσικό περιβάλλον / Ιωάννινα /

Δρακόλιμνη - Κορυφή Σμόλικα

Δρακόλιμνη - Κορυφή Σμόλικα

Διάφανα νερά με χαριτωμένους τρίτωνες, όχθες με καταπράσινο χορτάρι, θέα του Σμόλικα που προκαλεί δέος. Είναι η περίφημη Δρακόλιμνη του Σμόλικα, προσιτή ακόμη και σε μικρής ηλικίας πεζοπόρους.

T112 / Παράδοση / Ιωάννινα /

Μουσείο Αργυροτεχνίας

Μουσείο Αργυροτεχνίας
Το Μουσείο Αργυροτεχνίας βρίσκεται στο κάστρο των Ιωαννίνων, και συγκεκριμένα στο δυτικό προμαχώνα της νοτιανατολικής ακρόπολης (Ιτς Καλέ).
ΗΠΕΙΡΟΣ

Αξία Άρθρου: 1 €