67

Ιανουάριος 2009

σελ. 150-179

Αγναντεύοντας τα Βαρδούσια

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Υπάρχει ένας τόπος στην ορεινή Φωκίδα, που εκτείνεται στους δυτικούς πρόποδες του ορεινού όγκου των Βαρδουσίων, από τις όχθες της τεχνητής λίμνης του Μόρνου, ως τα ελατοσκέπαστα υψίπεδα της θρυλικής Αρτοτίνας. Η παρουσία των Βαρδουσίων είναι παντού καταλυτική: σε χαραδρώσεις και σε δάση, σε ρεματιές και ορθοπλαγιές. Εδώ μας οδήγησαν τα βήματά μας στις αρχές του Δεκέμβρη: ευτυχείς οδοιπόρους  του μεγαλείου της φύσης αλλά και ευγνώμονες προσκυνητές των ιστορικών, χωμάτων αυτού του τόπου. Ας βάλουμε λοιπόν σε μια τάξη εντυπώσεις και εμπειρίες απ’ αυτή την αρχική προσέγγιση με τη φύση, τους οικισμούς και τους ανθρώπους των Βαρδουσίων. Αυτούς τους ελάχιστους ανθρώπους, που, παρά την έλλειψη κινήτρων και τις αντιξοότητες των δύσκολων χειμωνιάτικων καιρών, εξακολουθούν σ’ αυτό τον ορεινό τόπο να «φυλάττουν Θερμοπύλες». Είναι βέβαιο, πως σε μιαν άλλη εποχή του χρόνου, τότε που λειώνουν τα χιόνια στα βουνά, τότε που οι ξενιτεμένοι στις πόλεις επιστρέφουν, θα είναι πολύ διαφορετικά, πολύ πιο ζωντανά, ακόμη και τα μικρότερα χωριά. Ίσως τότε οφείλουμε στον τόπο μιαν αναμνηστική επιστροφή.

Κείμενο: Θεόφιλος Μπασγιουράκης

Φωτογραφίες: Πέτρος Κουρούπης

ΠΛΗΡΕΣ ΑΡΘΡΟ

ΝΥΧΤΑ ΚΑΙ ΞΗΜΕΡΩΜΑ ΣΤΟΥΣ ΠΕΝΤΑΓΙΟΥΣ



Η σύντομη μέρα του Δεκέμβρη πλησιάζει προς το τέλος της. Τούτη την ώρα, που ισορροπεί στο μεταίχμιο της μέρας και της νύχτας, πλησιάζουμε κι εμείς, μετά το μακρύ ταξίδι από τη Θεσσαλονίκη, στην υγρή επικράτεια της τεχνητής λίμνης του Μόρνου. Λίγο μετά το Λευκαδίτι, εγκαταλείπουμε την κεντρική αρτηρία προς Λιδωρίκι και συναντάμε δεξιά το, παραλίμνιο οδικό δίκτυο. Μα, για ποιο παραλίμνιο οδικό δίκτυο μιλάμε; Για μερικά χιλιόμετρα η μόνη εικόνα κάτω απ’ το δρόμο είναι η μακρόστενη κοιλάδα, που κάποτε ήταν λίμνη, μα σήμερα είναι καλυμμένη από λάσπη. Είναι το θλιβερό αποτέλεσμα της παρατεταμένης ανομβρίας. Ποτέ στο παρελθόν δεν έχω δει σε τέτοια κατάσταση τη λίμνη.
Και ούτε βέβαια είχα ποτέ αντικρύσει να προβάλλουν από τον πυθμένα της τα πέτρινα ερειπωμένα σπίτια του Καλλίου. Αυτού του μικρού χωριού, που στους πρώτους μήνες του 1980 κατακλύσθηκε οριστικά από τα νερά. Μαζί του κατακλύσθηκαν σπιτικά και εκκλησιές, χωράφια και καλλιέργειες, οστά προγόνων και αναμνήσεις.
Σαν σιωπηλά φαντάσματα προβάλλουν στο μισοσκόταδο οι ερειπωμένες σιλουέττες. Ο Θόδωρος Αγγελόπουλος δεν θα μπορούσε να έχει για τις ταινίες του καταλληλότερο σκηνικό. Σταματάμε από πάνω συγκλονισμένοι. Το θέαμα είναι αιφνιδιαστικό και απρόσμενο, μας φορτίζει συγκινησιακά πολύ έντονα, ακόμα και μετά την απομάκρυνσή μας από τον τόπο. Αρχίζει να πέφτει το σκοτάδι. Στα φώτα του αυτοκινήτου προβάλλουν κάθε τόσο αγελάδες, άλλοτε στο πλάι του δρόμου και άλλοτε στο οδόστρωμα, ακίνητες σαν απολιθωμένες. Πλατάνια και βαλανιδιές περνούν αδιάκοπα από το οπτικό μας πεδίο, ομορφαίνουν την άχαρη, σκοτεινή μας διαδρομή με τους λαμπρούς τους χρωματισμούς. Είναι παράδοξο να συνεχίζεται η χρωματική ακμή του φθινοπώρου ακόμα και στις αρχές του Δεκέμβρη. Οι συνεχείς υψηλές θερμοκρασίες είχαν ως αποτέλεσμα την μετατόπιση των τυπικών χρονικών ορίων της φθινοπωριάτικης εποχής. Αρκετή ώρα αργότερα, καθώς κερδίζουμε υψόμετρο, η χρωματική ποικιλία εμπλουτίζεται με τις βαθυπράσινες, σιλουέττες των ελάτων.
Για να διαβάσετε ολόκληρο το Άρθρο απαιτούνται
0.50 €

Διαθέσιμα:
0 €

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

T59 / Περιήγηση / ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ /

Νήσος Τροιζόνια και ακτές Στερεάς

Νήσος Τροιζόνια και ακτές Στερεάς
Ένας στενός δίαυλος το χωρίζει απ’ τις ακτές της Στερεάς. Είναι το νησάκι Τροιζόνια, που με την ευρύτερη περιοχή συνθέτουν μια πολύ ενδιαφέρουσα πρόταση πολυήμερων περιηγήσεων.
T60 / Περιήγηση / Φωκίδα /

Δελφοί

Δελφοί
Πάνω τους βάδισαν χιλιάδες προσκυνητές προερχόμενοι από κάθε σημείο της Ελλάδας. Αργότερα τα περιέγραψε στις περιηγήσεις του ο Παυσανίας. Σήμερα 19 αιώνες μετά από εκείνον, προσπαθούμε ν’ ανακαλύψουμε τα αρχαία μονοπάτια των Δελφών. 
T63 / Φυσικό περιβάλλον / Φωκίδα /

Ορεινή Φωκίδα

Ορεινή Φωκίδα
Ανάμεσα στα Ρουμελιώτικα βουνά Οίτη, Βαρδούσια και Γκιώνα, ο Δήμος Καλλιέων μας αποκαλύπτει το φυσικό περιβάλλον και τους ορεινούς του οικισμούς.
T65 / Περιήγηση / Φωκίδα /

Ιτέα

Ιτέα
Μικρή και ανθρώπινη πολιτεία του Κορινθιακού με φαρδείς δρόμους, αμμουδιές, παραλία και ταβερνάκια. Με έντονα ανθρωποκεντρικο χαρακτήρα, ιδανική για πεζούς και ποδηλάτες.
T66 / Περιήγηση / Φωκίδα /

Γραβιά

Γραβιά
Τόπος με πολυποίκιλο φυσικό περιβάλλον, παραδοσιακά ορεινά χωριά και υπολείμματα αρχαιότατων εποχών η Γραβιά, μπορεί να συντηρήσει για πολλές μέρες το ενδιαφέρον του επισκέπτη.
T73 / Περιήγηση / Φωκίδα /

Παρνασσός

Παρνασσός
Τέλη Νοέμβρη στον Δήμο Παρνασσού δεν βλέπουμε χιόνι στις κορυφές αλλά ανακαλύπτουμε δασικές διαδρομές, φθινοπωρινά τοπία και αρχαιολογικούς χώρους απαράμιλλης ομορφιάς.
T108 / Περιήγηση / ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ /

Αίγινα

Αίγινα
Η πρόσκληση ήταν πολύ δελεαστική, για να την προσπεράσει αναξιοποίητη κανείς. Υποσχόταν μια τριήμερη ξενάγηση - περιήγηση στην Αίγινα. Όχι όμως μ΄έναν οποιονδήποτε ξεναγό. Αλλά με τον καλό μας φίλο Κώστα Ζαρόκωστα, βαθύ γνώστη, από χρόνια, του υπέροχου νησιού.
ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ, Φωκίδα

Αξία Άρθρου: 0.50 €